สำหรับคนไทยเชื้อสายจีนมักให้ความสำคัญกับ “เทศกาลตรุษจีน” โดยสิ่งที่ขาดไม่ได้ในช่วงเทศกาลนี้คือการไหว้เจ้า ไหว้บรรพบุรุษ เพื่อขอพรให้ชีวิตมีแต่สิ่งดี ๆ เข้ามาหากับปีใหม่ที่กำลังก้าวเดินไปข้างหน้า และหนึ่งในของไหว้ที่ต้องมีย่อมหนีไม่พ้น “ผลไม้ไหว้ตรุษจีน 5 อย่าง” แม้เป็นธรรมเนียมปฏิบัติมายาวนานแต่คงมีหลายคนเกิดข้อสงสัยว่าผลไม้แต่ละชนิดสื่อถึงความหมายอะไรบ้าง มาหาคำตอบกันได้เลย
ความหมายผลไม้ไหว้ตรุษจีน 5 อย่าง สื่อถึงอะไรบ้าง
ต้องอธิบายก่อนว่าผลไม้ไหว้ตรุษจีน 5 อย่าง ที่ถือปฏิบัติกันมายาวนาน ประกอบไปด้วย ส้ม แอปเปิล กล้วย องุ่นแดง และสาลี่ ซึ่งความหมายของผลไม้แต่ละชนิดตามความเชื่อของคนจีน มีดังนี้
1. ส้ม
ผลไม้ชนิดแรกที่ขาดไม่ได้นั่นคือ “ส้ม” ซึ่งในภาษาจีนกลางอ่านว่า “จวี๋จี” ส่วนภาษาจีนแต้จิ๋วอ่านว่า “ไต้กิก” ซึ่งทั้ง 2 คำ เป็นคำพ้องเสียงของคำว่า “โชคดี” ส่งผลให้การไหว้เจ้า ไหว้บรรพบุรุษด้วยส้มหมายถึง การขอพรให้เกิดความโชคดี มีโชคลาภ มั่งคั่ง ร่ำรวย เงินทองไหลมาเทมา เป็นสิริมงคลดี ๆ ของชีวิตและครอบครัว เมื่อบวกกับผิวของส้มที่มีสีส้มทองอันถือเป็นสีมงคลชาวจีนจึงยิ่งนิยมใช้ไหว้ โดยสายพันธุ์ส้มยอดฮิต ได้แก่ ส้มแมนดาริน ส้มโชกุน ส้มเขียวหวาน และส้มแก้ว อ่านกระเช้าส้มมงคลเพิ่มเติม
ทั้งนี้เรื่องของจำนวนส้มที่ใช้ไหว้ก็ยังสามารถสื่อความหมายออกมาได้อย่างน่าสนใจเช่นกัน ประกอบไปด้วย
- การไหว้ด้วยส้ม 4 ลูก เปรียบกับการเป็นผลไม้ตัวแทนในการสักการะเทพเจ้าทั้ง 4 ฤดูกาล และยังมีการออกเสียงพ้องกับภาษาจีนว่า “สีสี่” หมายถึง ความสุขสมหวัง การใช้ส้ม 4 ลูก จึงเท่ากับการขอให้ตนเองมั่งคั่ง มั่งมี สุขสมหวังดังใจปรารถนา
- การไหว้ด้วยส้ม 8 ลูก เลข 8 เป็นคำพ้องเสียงในภาษาจีนกับคำว่า “ฟาไฉ” หมายถึง ความเฮง มีโชค รวมถึงยังคล้ายกับสัญลักษณ์ Infinity จึงให้ความหมายเชิง ความก้าวหน้าของชีวิตแบบไม่มีที่สิ้นสุด
- การไหว้ด้วยส้ม 12 ลูก ปกติแล้วมักพบการไหว้ด้วยส้ม 12 ลูก กับครอบครัวคนจีนขนาดใหญ่ เพราะหลังไหว้เสร็จแล้วจะมีการแจกจ่ายไปยังญาติพี่น้องเพื่อความเป็นสิริมงคล
2. แอปเปิลแดง
ผลไม้ไหว้ตรุษจีน 5 อย่างชนิดต่อมาคือของโปรดสำหรับหลายคนแถมยังมีคุณประโยชน์สูงมาก ซึ่งตามความเชื่อของชาวจีนนี่คือผลไม้ที่ช่วยขจัดโรคภัยไข้เจ็บต่าง ๆ ให้ออกไปจากชีวิต สุขภาพร่างกายสมบูรณ์แข็งแรง อีกด้านหนึ่งภาษาจีนจะเรียกแอปเปิลว่า “ผิงกั่ว” ซึ่งพ้องเสียงกับ “ผิงอัน” หมายถึง ความสงบสุข ปลอดภัย ไม่มีเรื่องเดือดเนื้อร้อนใจเข้ามาย่างกราย และยังบ่งบอกถึงความสามัคคี ขณะที่สีแดงซึ่งเป็นสีมงคลให้ความหมายด้านพลังอำนาจ โชคลาภวาสนา นี่จึงเป็นอีกเหตุผลที่แอปเปิลแดงมักถูกนำไปใช้อวยพรในกระเช้าผลไม้ให้กับผู้ใหญ่ที่ต้องปกครองลูกน้อง คนทำธุรกิจ
3. กล้วย
กล้วยเป็นผลไม้อีกชนิดที่ถูกนำมาใช้ไหว้เจ้าโดยเฉพาะ “กล้วยหอมทอง” ซึ่งจากสีสันภายนอกบ่งบอกถึงความมั่งคั่ง ร่ำรวย มีเงินทองใช้อยู่ตลอด เรียกโชคลาภให้เข้าหา อย่างไรก็ตามอีกมุมของคนจีนที่นิยมใช้กล้วยเป็นหวีไหว้ เพราะเชื่อว่าผลไม้ที่เกาะแน่นกันเป็นหวีหรือเป็นเครือจะสร้างความสามัคคี ความเหนียวแน่นภายในครอบครัว เมื่อบวกกับกล้วยเป็นผลไม้ที่ขึ้นง่าย โตเร็ว แตกหน่อออกไปได้ตลอด ก็หมายถึงโอกาสการมีบุตรเพื่อสืบสกุลต่อในอนาคต ลูกเต็มบ้านหลานเต็มเมือง
4. องุ่นแดง
เน้นย้ำว่าต้องเป็นองุ่นแดงซึ่งเป็นผลไม้อีกชนิดที่หลายคนชื่นชอบด้วยรสชาติหวานฉ่ำ เนื้อกรอบนอกอร่อย สำหรับคนจีน คำว่าองุ่นมีความหมายพ้องกับภาษาจีนแต้จิ๋ว “ผู่ท้อ” หมายถึง ความงอกงาม ดังนั้นการไหว้เจ้า ไหว้บรรพบุรุษด้วยองุ่นแดงจะสร้างความก้าวหน้าในชีวิต อาชีพการงาน ส่วนสีแดงซึ่งเป็นสีมงคลของชาวจีนบ่งบอกถึงโชคลาภ ความโชคดีมีมงคล มีพลังอำนาจเพื่อนำไปสู่ความสำเร็จ อีกทั้งองุ่นยังมีลักษณะเป็นพวงติดกันสื่อถึงความแน่นแฟ้น รักใคร่ปรองดองของคนในครอบครัว หรือคนใกล้ชิด
5. สาลี่
ผลไม้ชนิดสุดท้ายใน 5 อย่าง ที่นิยมใช้ไหว้ในเทศกาลตรุษจีน ซึ่งคำภาษาจีนเรียกว่า “ซัวตังไล้” หมายถึง การสร้างและรักษาความดีเอาไว้อย่างมั่นคง จึงสื่อถึงความแข็งแกร่ง มั่นคงทั้งในเรื่องงาน ชีวิต ครอบครัว สุขภาพ อีกทั้งสีทองของสาลี่ยังอวยพรในเรื่องโชคลาภที่จะเข้ามาหาอยู่ตลอด และเมื่อมีสิ่งดี ๆ เข้ามาหาแล้วจะสามารถรักษาเอาไว้ได้ยาวนานเปรียบดังภูเขาลูกใหญ่ที่พร้อมต้านทานกับทุกสิ่ง ขณะที่ประโยชน์ของสาลี่ยังอยู่ในกลุ่มผลไม้ธาตุเย็น แก้อาการร้อนใน เจ็บคอ เพิ่มความสดชื่น รสชาติไม่หวานนำ สามารถทานได้ทุกวัย
ผลไม้ชนิดอื่น ๆ ที่สามารถใช้ไหว้ตรุษจีนได้
นอกจากผลไม้ไหว้ตรุษจีน 5 อย่าง ที่แนะนำกันไปแล้ว คุณยังสามารถเพิ่มเติมหรือใช้ผลไม้ชนิดอื่นเข้ามาเป็นตัวเลือกได้เช่นกัน เช่น
- สับปะรด ภาษาจีนเรียก “อั้งไล้” แปลว่า การมีโชคลาภเข้าหา
- แก้วมังกร บ่งบอกถึงความมงคลด้านโชคลาภ เงินทอง และยังสื่อถึงความอุดมสมบูรณ์
- ลูกพลับ หมายถึงความมั่นคงแข็งแรง พร้อมต่อสู้กับอุปสรรคที่จะเข้ามาหา
- ทับทิม ช่วยปัดเป่าสิ่งชั่วร้ายต่าง ๆ ที่จะเข้ามาให้หมดไป
ผลไม้ชนิดใดที่ไม่ควรนำมาไหว้ตรุษจีน
อย่างไรก็ตามเมื่อคุณเตรียมไหว้ตรุษจีนก็มีผลไม้บางชนิดที่ไม่แนะนำให้ใช้ไหว้เด็ดขาดนั่นคือ ผลไม้ที่มีสีดำ เช่น องุ่นดำ แบล็กเบอร์รี่ ลูกหว้า มังคุดดำ มะกอกดำ เป็นต้น เพราะเชื่อว่าหากไหว้ของดำเหล่านี้คือสิ่งอัปมงคล เศร้าโศก เสียใจ ซึ่งอาจส่งผลให้ทั้งปีเจอแต่เรื่องไม่ดี แนะนำว่าอย่ามีอยู่ในชุดไหว้เจ้า ไหว้บรรพบุรุษของคุณจะดีที่สุด
สรุป
ผลไม้ไหว้ตรุษจีน 5 อย่าง ตามที่ระบุความหมายไว้ถือเป็นตัวเลือกอันดับต้น ๆ ที่คนไทยเชื้อสายจีนส่วนใหญ่นิยมนำมาไหว้ในช่วงเทศกาลตรุษจีน หาซื้อง่าย ราคาไม่แพง รสชาติอร่อย มีประโยชน์ต่อสุขภาพ และยังมีความหมายมงคล นอกจากการใช้ไหว้เจ้าแล้วยังสามารถจัดชุดกระเช้าผลไม้ด้วยผลไม้เหล่านี้เพื่ออวยพรผู้รับได้อีกด้วย

